Osmanlı Döneminde Diyarbakır Üzerine Bazı Tespitler ve Diyarbakır Şer'iyye Sicilleri (Katalog ve Fih

Ürün Açıklaması

Kitap Açıklaması Uzun bir dönem Osmanlı tarihi üzerinde yapılan çalışmaların ağırlık noktasını siyasi tarih ve özellikle merkez teşkilâtı üzerine yapılan çalışmalar teşkil etmiştir. Ancak zamanla Osmanlı Devleti'nin diğer yönlerinin de bilinmesi gerekliliği ortaya çıktığından; sosyal ve iktisadi tarih üzerindeki çalışmalar da artmaya başlamıştır. Bu çalışmalarla birlikte asırlar boyu çeşitli din-dil ve ırktan insanları bir arada bünyesi içerisinde barındıran bu devletin taşra teşkilâtının da incelenmesi merkez teşkilâtının bilinmeyen yönlerinin aydınlanması için bir zorunluluk haline gelmiştir. Osmanlı Devleti'nin her bakımdan en buhranlı dönemlerini oluşturan XVIII. veya XIX. yüzyıllar içerisinde siyasi sosyal ve iktisadi tarihi üzerinde yapılan çalışmalar bir kenara konulacak olursa taşra teşkilâtının konu edinildiği çalışmaların oldukça yetersiz olduğu görülecektir. Bu bakımdan klasik Osmanlı düzeninden Tanzimat'la öngörülen yeniden yapılanmaya geçişi belirleyen bir süreç içerisinde Anadolu'nun önemli eyalet merkezlerinden bir tanesi olan ve Anadolu'nun siyasi ve ekonomik tarihinde önemli bir yere sahip Diyarbakır hakkındaki tespitler büyük önem taşımaktadır. Zira Diyarbakır Eyaleti ve bu eyaletin merkezini teşkil eden Amid Sancağı bütün Osmanlı hâkimiyeti boyunca önemini korumuştur. Diyarbakır eyaleti 1515 tarihinde Osmanlı hâkimiyetine katılmış ve bu tarihten başlayarak Osmanlı Devleti'nin sonuna kadar Diyarbakır şehri Diyarbakır Eyaleti'nin merkezini teşkil etmiştir. Eyalet yönetiminde görevli olan yöneticiler aynı zamanda sancak ve şehir yönetiminden de birinci derecede sorumlu olmuşlardır. Bu sebeple bu eyalet ve sancak hakkında yapılacak olan tespitler Osmanlı sosyal ve iktisadi tarihi açısından büyük bir önem taşımaktadır. Bu çalışmada merkezi arşiv kaynaklarına da başvurulmuş ise de asıl istifade edilen kaynaklar ağırlıklı olarak Diyarbakır şer'iyye sicilleri olmuştur. Tarihî bilgi veren malzemeler ihtiva ettikleri bilginin değerine göre kıymet kazanırlar...